ODD Başkanı Bozkurt: Ürün bulan markalar satış yapıyor

Otomotiv Distribütörleri Derneği (ODD) İdare Heyeti Lideri Ali Haydar Bozkurt, Türkiye otomotiv pazarının yılın birinci 6 ayında performansına ve gelecek amaçlarına ait açıklamalarda bulundu. Bozkurt, arabanın artık lüks değil, bir gereksinim olduğunun daha da uygun anlaşıldığını tabir etti.

Kurlar ve enflasyonla birlikte eserlerin döviz bazında fiyatlarının da yükseldiğine dikkati çeken Bozkurt, “Vergiler kaynaklı çarpan tesiriyle en son fiyat listesindeki fiyatlar yükseldi. 1-2 yıl öncesine nazaran bu sayılar hepimizi şaşırtacak boyuta geldi. Buna karşın modelden modele, markadan markaya değişecek formda birtakım modellerde 3-5 ay bekleme mühletleri devam etmekte. Bu da gösteriyor ki araba, yani aslında mobilite hakikaten bir muhtaçlık.” sözlerini kullandı.

“Sektör genelinde sorunlar devam edecek üzere görünüyor”

Otomotiv pazarında eseri bulan markaların satış yaptığına dikkati çeken Bozkurt, “Her markanın, her modelin birtakım aylarda bulunurluğunda külfet varken nispeten kimi modellerde rahatlama da olsa bölüm genelinde zahmetler devam edecek üzere görünüyor. Şu anda tek hususumuz ODD olarak araç bulunurluğu değil. ODD olarak otomotiv dalının gelişmesi, otomotiv kullanım oranının artırılması, bin bireye düşen araba adetlerinde AB’deki sayıları yakalayacak formda ilerlemek konularımız ortasında. Araç bulunurluğunun artması tarafında de birçok çalışma yapıyoruz.” diye konuştu.

“Yatırım için iç pazarı büyütmek lazım”

Türk otomotiv dalının dünya genelinde kıymetli bir pozisyonda olduğunu ve ülke iktisadına de kıymetli katkılar sağladığını vurgulayan Bozkurt, şunları kaydetti: “Tüm bunlar varken bizim yapmamız gerekenler de var. Buraya daha fazla üretimi, yatırımı çekmeliyiz. Natürel bunun için kimi şartların da oluşması gerekiyor. Yatırım teşviklerinin olması gerekiyor. Ağır sanayi yatırımlarının yatırım ve geri dönüş süreci uzun solukludur. Ağır endüstride uzun soluklu planlama yapmak lazım. Yüksek maliyetli ve uzun soluklu yatırım için cazip bir yatırım fırsatı sunmak gerekiyor. Üretilen eserin yüzde 15’ini bu piyasada satabiliyor olması lazım ki fabrikanın mevcudiyetinin bir manası olsun burada olmak için. Bu sebeple iç pazarı büyütmemiz lazım.”

“Biz üretim üssü olmaya aday bir ülkeyiz”

Türkiye otomotiv pazarının 1 milyon sayılarını geçmiş bir potansiyele sahip olduğunu lisana getiren Bozkurt, “Her şey olağan seyrinde gitseydi 1,2 milyonluk bir iç pazarı konuşacakken, 800 binleri konuşuyoruz. Bu iç pazarı büyütme isteğimizi, bazen ‘çok araç satmak istiyorsunuz’ diye yorumluyorlar. Türkiye’nin sanayi atılımı yapmak için kıymetli bir fırsat var. Her ülke kendi açısından rekabet avantajı yaratabileceği sanayilerin bayraktarlığını yapıyor. Biz üretim üssü olmaya aday bir ülkeyiz. Biz otomotivi stratejik ve hakikaten pamuklara sarıp müdafaamız gereken bir sanayi kolu olarak kabul etmeliyiz.” diye konuştu.

Daha fazla yatırım çekmek için orta ve uzun vadede vergi, üretim teşvikleri, finansman kaynaklarının planlanması üzere hususların kıymetli olduğunu vurgulayan Bozkurt, gelecek 10-20 yıllık planlar dahilinde stratejik yol haritasının oluşturulması gerektiğini savundu.

“Distribütörlerin araçları galericilere sattığını sananlar var”

Vatandaşların en çok şikayet ettiği araç bulunurluğu ve bulunamayan araçların galerilerde satılması konusuna değinen Bozkurt, şöyle konuştu: “Çok tartışılan araç bulunurluğu konusu var. Net bir şey var. Araba marka ve modellerin ortasında değişiklik göstermekle birlikte ortalama 3-5 aylık bekleme mühletleri var. Genelde aktörler birbirine çok karıştırılıyor. ‘Üreticiler arabaları galeriye satıyor’ diyorlar. Distribütörlerin araçları galericilere sattığını sananlar var. İddia edersiniz bu türlü bir şey olmayacağını. Bayiler için de birebir suçlamalar var. Anlatılan birçok örnek nitekim yaşanmaktadır. Hiç olmamış bir şeyi hayalinden yaratmıyor kimse. Fakat elinizde bir istatistik de yok. ‘Bütün otomobilleri galerilere satıyor’ derseniz bu türlü bir şey olamaz. Arabaların galericiye satılmasını markalar tercih etmez aslında. Zira takip edemiyoruz müşteriyi. Hem servis hem ikinci el açısından son denetimini gönlüyle, isteğiyle kaçırıyor. Bunun önündeki distribütörlerin uygulama standartları vardır. Araçların bayilerden plakalı bir biçimde teslim edilmesini isteyebilirsiniz. Ondan sonraki noktaya geldiğinde iş çatallaşıyor. Gerçek ve son müşteri var. Bir küme müşteri var. Bu arabayla ilgili sıraya girmiş. Sırası gelmiş 3-4 ay sonra. Sonra bir şey olmuş, arabasının piyasada prim yaptığını görmüş. Götürüp arabasını galericiye satıyor. Yasal mı? Evet yasal. Takip edebilir misiniz? Edemezsiniz. Şahıs olarak bunu fırsat bilmiş, sıraya girip sonra galericiye satan da olabiliyor yahut galericinin yakınları gelip alıyor. Yasal olarak yaptırım gücümüz yok. Art planda olan maddeleri da bilmek zorundayız. Distribütörlerin uygulamayı dayatabileceği mevzular var. Bayiler ‘müşteriye kağıt imzalatalım’ diyor. Müşteri imzalasa bile daha sonra bir savda bulunamazsınız. Yasal değil.”

“İnanıyorum ki Togg başarılı olacaktır”

Togg ile ilgili bir soruyu da yanıtlayan Bozkurt, “Biz bence İhtilal otomobillerinde değerli bir fırsatı kaçırdık. Devam ettirebilseydik dünyada çok daha erken bir formda otomotiv sanayisine giriş yapacakken onu kaybetmişiz. O yüzden Togg şu anda mert bir teşebbüstür. Elbette zorlukları var. Zorlukları yanlış anlamamamız lazım. Bizim mühendislerimiz uzaya roket gönderebilirler. Dünya markası yaratmak manasında ise bu sabır işidir. Vakit gerekir. Togg seneye banttan inecek ancak bütün dünya sıraya girmeyecek. Birincisi ağır sanayi yatırımından bahsediyoruz. İkincisi marka yaratmak çok zordur. İnanıyorum ki Togg başarılı olacaktır ancak sabır göstermeliyiz. Lakin bütün stratejimizi otomotiv sanayisinden beklediğimiz bütün avantajları yalnızca Togg’dan çıkarmaya gerek yok. Öteki markalar da istihdam sağlıyor. Onları da göz önünde bulundurmalıyız.” değerlendirmesinde bulundu.

Enflasyonla uğraşın bir süreç gerektirdiğini lisana getiren Bozkurt, ÖTV konusunda ise devletin vergi kaybına da yol açmayacak yeni bir formun geliştirilmesi gerektiğini ve uzun soluklu bir yol haritasına muhtaçlık duyulduğunu kelamlarına ekledi.